Socijalne fobije – Strah od ljudi i društva

download

Socijalne fobije su poremećaji koji se manifestuju kroz iracionalni strah od ljudi i socijalnih situacija. Zapravo, osobe s ovim poremećajem se plaše svih situacija u kojima ih drugi mogu gledati i uvrijediti. Radi se o strahu od nastupa pri čemu su simptomi mnogo jače izraženi nego kad je riječ o normalnoj tremi ili nervozi pred nastup na javnoj sceni.

Kod koga se zapaža socijalna fobija?

Učestalost socijalnih fobija u opštoj populaciji nije tačno poznata. Podaci variraju od 0,9-2,6 %, odnosno 1-4 %. Približno podjednako su učestale kod žena i muškaraca (1,5ž : 1m) za razliku od agorafobije koja je češća kod žena. Socijalne fobije obično se javljaju nakon puberteta, a vrhunac dosežu iza 30. godine života. Velika većina socijalnih fobija evidentna je kod starosti između 20. i 35. godine tako da može upropastiti najbolje godine života.

Koji su uzroci socijalnih fobija?

Prema bihejvioralnim hipotezama fobijski simptomi su posljedica uslovljavanja i abnormalne kognicije koja se tumači kao „strah od negativne evaluacije“ i „predrasuda da ce drugi ljudi biti prema njima pretjerano kritični“.

Psihodinamska istraživanja upućuju na ulogu odbacujućih roditelja, prije svega majki, bilo da su djeca bila zapostavljena ili prezaštićena.

Biološke teorije objašnjavaju nastanak socijalnih fobija poremećajem u funkciji neurotransmiterskih receptora u mozgu i neuroendokrinološkim odstupanjima.

postovi-socijalna-fobija

Kako se poremećaj manifestuje?

Treba razlikovati normalnu anksioznost koju neke osobe manifestuju u određenim socijalnim situacijama. Socijalni fobijski strahovi mogu se ispoljavati na različite načine. Nerijetko se odnose na sasvim obične situacije, na primjer potpisati ček u banci, popiti kafu, zakopčati mantil, i sl. Neke osobe pate samo od jedne fobije, a druge pak od cijelog niza fobija. Opšti socijalni strah manifestuje se strahom od javnog nastupa, da se ne ispadne neznalica, strahom od obraćanja autoritetima, strahom od nepoznatih ljudi, itd. Strah od gubitka kontrole, posebno nad tjelesnim funkcijama, čini da oboljeli ima strah da će se onesvijestiti, ili da ce povraćati, itd. Strah od pokazivanja manifestuje se izbjegavanjem da se bude u centru pažnje, da se sjedi u prvom redu, da se govori pred drugima, ili nastupa pred drugima, jede ili pije pred drugima, itd.

Strah od otkrivanja vlastite inferiornosti povezan je s uvjerenjem da ce drugi pomisliti da je oboljeli neznalica, glup, neobrazovan i sl. Socijalne fobije se mogu zapaziti i kao strah od suprotnog pola, strah od rukovanja, od crvenjenja, strah od znojenja, strah od pisanja pred drugima, strah od ispita, itd. Neke osobe pate od generalizovane socijalne fobije kada se plaše uopšte komuniciranja s ljudima. Izbjegavanje susreta s drugim ljudima može im potpuno onemogućiti odlazak na posao, u školu, i sl. U suštini, osobe sa socijalnim fobijama veoma su nezadovoljne sobom i svojom djelatnošću, niskog su samopoštovanja, imaju izražen osjećaj nesigurnosti. Socijalna fobija je ogromno opterećenje za oboljelu osobu. Takve osobe najčešće su socijalno izolovane, slabije su edukovane, češće su finansijski zavisne ili u finansijskoj oskudici, pate od dodatnih psihijatrijskih poremećaja, često razmišljaju o suicidu, a nerijetko ga i izvrše.

Mnogi pacijenti sa socijalnom fobijom takođe pate i od depresije. Socijalna fobija može se zapažati i kao komplikacija paničnog poremećaja. Istraživanja Svjetske zdravstvene organizacije (SZO) pokazuju kako je ozbiljni alkoholizam dvostruko češći kod osoba sa socijalnom fobijom nego u opštoj populaciji. Što je još zanimljivije učestalost socijalnih fobija među alkoholičarima je devet puta veća nego kod ostale populacije.

Advertisements

Оставите одговор

Попуните детаље испод или притисните на иконицу да бисте се пријавили:

WordPress.com лого

Коментаришет користећи свој WordPress.com налог. Одјавите се / Промени )

Слика на Твитеру

Коментаришет користећи свој Twitter налог. Одјавите се / Промени )

Фејсбукова фотографија

Коментаришет користећи свој Facebook налог. Одјавите се / Промени )

Google+ photo

Коментаришет користећи свој Google+ налог. Одјавите се / Промени )

Повезивање са %s